Mlevi mbele ya Sultani
Siku hiyo jua lilichomoza kwa aibu, likajificha nyuma ya mawingu meupe yaliyoonekana kama vitambaa vya huzuni vilivyofunikiza anga la Baghdad. Upepo ulivuma kwa upole kana kwamba unaogopa kuivuruga historia.
Ndani ya kasri la kifalme, kulikuwa na utulivu mzito. Ukuta ulipambwa kwa maandiko ya Qur’ani yaliyochorwa kwa wino wa dhahabu, na viti vya kifalme vilifunikwa kwa hariri kutoka mashariki. Pale mbele ya Sultani Harun ar-Rashid, alisimama mtu wa ajabu—mlevi aliyeonekana si wa heshima wala wa kuaminiwa.
Nguo zake zilichakaa. Harufu ya pombe ilikuwa kama wingu lililomfuata. Macho yake mekundu, si kwa hasira bali kwa machozi yaliyokauka kwa ndani. Miguuni hakuwa na viatu—alitembea kama mtu aliyezoea kuponda mawe kuliko nyasi.
Walinzi walikuwa tayari kumtoa nje. Lakini Sultani, mwenye hekima na busara ya kipekee, akawazuia kwa ishara ya mkono wake:
"Acheni atembee. Huenda sauti ya ulevi ikawa imembeba roho ya hekima."
Ukumbi ukatulia kama kaburi la kifalme. Mlevi akainua macho yake. Macho yalikuwa na uchungu, lakini si hasira. Kwa sauti iliyotetema, akaanza kusema:
"Ewe Sultani, taa ya Baghdad, mimi si mlevi kwa raha ya pombe bali ni mlevi wa maumivu. Nimekunywa huzuni mpaka moyo umekuwa mweusi kama usiku wa jangwani. Mimi ni mtoto wa Misri—nchi ya jua la dhahabu na manukato ya kale. Nilizaliwa nikiwa na kila kitu, lakini leo sina chochote zaidi ya hadithi."
Macho ya watu yakabadilika. Walinzi walinywea. Mawaziri wakatulia. Ukumbi mzima ukawa masikio.
"Baba yangu alikuwa mfanyabiashara mkubwa. Alikuwa na maduka Alexandria, Luxor, hadi Nubia. Alinifundisha kupima hariri kwa viganja, kutambua manukato kwa pua, na kuhesabu faida kwa jicho. Nilimpenda. Mama yangu alikufa nikiwa mtoto. Baba naye akaniacha nikiwa kijana."
"Nikarithi utajiri. Nikajenga jina langu. Nilifungua duka la kanzu zilizowekwa manukato, na watu walijipanga kuyapata. Jina langu likaanza kujulikana zaidi ya la baba."
"Siku moja, alikuja mtu mgeni dukani kwangu. Hakuwa msemaji, lakini alinitazama kwa jicho la uaminifu. Akaniambia: 'Nipe mzigo huu. Ukiuza, tuigawane faida.' Nilimwamini. Tukaingia ushirika."
"Aliniamini zaidi. Kila aliporudi aliniletea fedha nyingi. Akaniomba nihifadhi kwa muda hadi atakaporudi. Nilikubali kwa moyo mmoja. Tulikula pamoja. Tulizungumza machache lakini ya maana. Lakini kila mara, alipokula, alitumia mkono wa kushoto. Sikuelewa."
Sultani alimsikiliza kana kwamba roho yake ilikuwa inasoma nyuma ya maneno hayo.
"Nilimkaribisha nyumbani kwangu. Nilimnawisha kwa heshima. Alinawa kwa mkono wa kushoto. Nikashindwa kuvumilia. Nikamuuliza: Kwa nini hutumii mkono wa kulia? Kuna nini?"
Mlevi akainama kwa sekunde chache, kisha akaendelea kwa sauti ya maumivu:
"Ndipo alinyosha mkono wake wa kulia… na ewe Sultani, mkono huo haukuwa mkono tena. Ulikuwa kiwete. Hakukuwa na kiganja. Mkono wake ulikuwa umekatwa."
"Akanitazama na kusema kwa sauti ya huzuni: ‘Sio kwa kupenda nakula kwa mkono wa kushoto. Bali kwa sababu mkono huu nilipoteza kwa ajili ya mapenzi.’"
Ukumbi wote ukatikisika kimya kimya. Waliochukulia mlevi huyo kama mzaha sasa waliona kivuli cha kilio kilichojaa maana.
Sultani akasema:
"Simulia. Hadithi hiyo ina thamani kuliko dhahabu ya Basra. Tuambie kila kitu."
Mlevi akavuta pumzi ndefu, akatazama sakafuni, kisha akasema kwa sauti ya ndani lakini yenye mvumo wa dhoruba:
"Basi sikiliza. Hadithi hii inaanza pale kijana wa Baghdad aliposafiri kwenda Misri… kwa harufu ya manukato na ahadi za mapenzi, lakini akarudi bila mkono."
