Dalili za awali za pumu zinaweza kutofautiana kati ya watu, lakini kuna baadhi ya dalili za kawaida ambazo zinaweza kuashiria kuwa shambulio la pumu linakaribia au hali ya pumu inaongezeka. Kutambua dalili hizi mapema ni muhimu ili kuchukua hatua za kuzuia shambulio kuwa kali. Hapa ni baadhi ya dalili za awali za pumu:
Dalili za Awali za Pumu:
-
Kukohoa mara kwa mara: Hii ni dalili ya kawaida, hasa kikohozi kinachotokea usiku au asubuhi. Kikohozi kinaweza kuwa na makohozi au kuwa kikohozi kikavu.
-
Kupumua kwa shida: Hii inajumuisha hisia ya kupungukiwa na hewa au kuhisi kwamba unashindwa kupumua kwa undani. Kupumua haraka au kwa shida kunatokana na kubana kwa njia za hewa.
-
Kubana kifuani: Wagonjwa wengi wa pumu husikia maumivu au kubanwa kifuani, hali ambayo husababishwa na misuli ya njia za hewa kubana au kuvimba.
-
Kusikia mliio au mluzi wakati wa kupumua (wheezing): Huu ni mlio kama filimbi au mluzi unaosikika wakati wa kupumua, hasa wakati wa kutoa hewa. Ni dalili ya kubana kwa njia za hewa.
-
Kuhisi uchovu au udhaifu: Uchovu unaoweza kutokea ghafla, hasa baada ya shughuli ndogo kama kutembea au kupanda ngazi, unaweza kuwa ishara ya kwamba mapafu yako hayafanyi kazi ipasavyo.
-
Kushindwa kufanya mazoezi: Kupungua kwa uwezo wa kufanya shughuli za kawaida au mazoezi ni dalili ya kwamba njia za hewa zimebana.
-
Kusinzia usiku kutokana na matatizo ya kupumua: Watu wengi walio na pumu hupata dalili zaidi wakati wa usiku, kama kukohoa au kupumua kwa shida, hali inayoweza kuwashtua kutoka usingizini.
Ishara za Hali Kuwa Mbaya:
Ikiwa dalili hizi zinaanza kuwa mbaya au zipo mara kwa mara, zinaweza kuashiria shambulio la pumu kali. Dalili hizi zinaweza kuwa:
- Kupumua kwa shida hata wakati wa kupumzika.
- Kutokuwa na uwezo wa kuzungumza kwa sentensi kamili kutokana na upungufu wa hewa.
- Midomo au kucha kuwa za rangi ya buluu (cyanosis) kutokana na upungufu wa oksijeni.
- Kuweka juhudi nyingi katika kupumua, kama vile kukaza misuli ya tumbo au shingo.
Hatua za Kuchukua
Ni muhimu kwa mtu mwenye pumu kuchukua hatua mapema kwa kutumia dawa ya kutuliza dalili (inhaler) au kumwona daktari haraka ikiwa dalili hizi za awali zinaonekana mara kwa mara au zinaendelea kuwa mbaya.
