Kurudi Makkah
Mnamo Dhul-Qa’dah, mwaka wa kumi wa Utume (Julai 619), Mtume Muhammad (Rehema na Amani za Mwenyezi Mungu ziwe juu yake) alirejea Makkah ili kuendeleza kazi yake ya kuhubiri Uislamu. Wakati wa hija ulipokaribia, aliharakisha kuwafikishia watu ujumbe wa Uislamu, akiwahimiza koo na watu binafsi kuukubali. Hili lilikuwa desturi yake tangu mwaka wa nne wa Utume wake.
Mtume alifika kwa makabila mbalimbali akiwaita kwenye Uislamu, ikiwa ni pamoja na Banu 'Amir bin Sa‘sa‘ah, Muharib bin Khasfa, Fazarah, Ghassan, Murrah, Haneefah, Saleem, ‘Abs, Banu Nasr, Banu Al-Buka’, Kindah, Kalb, Al-Harith bin Ka‘b, Udhrah na watu wa Hadhramaut. Hata hivyo, jitihada zake hazikufanikiwa mara moja, kwani makabila haya yalibaki katika upinzani mkali.
Matukio ya Kuitangaza Dini
Katika juhudi zake, Mtume alikutana na changamoto na pia mafanikio:
-
Banu Kalb
Alitembelea ukoo wa Banu Kalb unaoitwa Banu 'Abdullah, akiwahimiza kuukubali Uislamu kwa ajili ya Mwenyezi Mungu. Hata hivyo, walikataa mwaliko wake. -
Bani Haneefah
Walipokea ujumbe wake kwa dharau kubwa, wakimkataa waziwazi. -
Banu 'Amir bin Sa‘sa‘ah
Mtume aliwahimiza kuacha kuabudu masanamu na kumfuata. Mwanamume mmoja miongoni mwao, Buhairah bin Firras, alimwuliza: "Je, tukikupa utii na Mwenyezi Mungu akakupa ushindi, utaturithisha mamlaka baada yako?" Mtume alijibu: "Mambo yote yako mikononi mwa Mwenyezi Mungu. Yeye huwapa mamlaka anayemtaka." Buhairah alikataa kwa kusema kuwa hawataki kukabiliana na hasira za Waarabu bila matumaini ya uongozi.
Mzee mmoja wa kabila hili, aliposikia habari hizi, alilaumu watu wake kwa kukosa fursa adhimu ya kumuunga mkono Mtume na akaapa kuwa Mtume alikuwa kweli mjumbe wa Mwenyezi Mungu.
Mabadiliko ya Moyo
Licha ya changamoto hizo, baadhi ya watu binafsi walijibu mwaliko wa Mtume kwa moyo wa dhati:
-
Swaid bin Samit
Mshairi kutoka Yathrib (Madinah), alikutana na Mtume wakati wa hija ndogo. Baada ya Mtume kumsomea aya za Qur'an, Swaid aliguswa na ujumbe wa Uislamu na kuukubali.
-
Eyas bin Mu‘adh
Kijana kutoka kabila la Aws, alikutana na Mtume akiwa sehemu ya ujumbe uliotafuta ushirikiano na Quraish dhidi ya kabila la Al-Khazraj. Eyas aliguswa na aya za Qur'an alizosikia na akaonyesha dalili za imani, ingawa wazee wa msafara wake walimpinga. Alirudi Madinah na kufariki muda mfupi baadaye akiwa amejitolea kwa Mwenyezi Mungu.
-
Abu Dhar Al-Ghifari
Alisikia habari za Uislamu kutoka kwa wafuasi wa awali na akaamua kufika Makkah kumtafuta Mtume. Baada ya kusilimu, alitangaza imani yake hadharani licha ya kupigwa vikali na washirikina wa Makkah.
-
Tufail bin 'Amr Ad-Dausi
Mkuu wa kabila la Ad-Dausi, alihamasishwa na maneno ya Qur'an aliposikia kutoka kwa Mtume na akaamua kusilimu. Alifanikiwa pia kuwaita watu wake kwenye Uislamu na alihamia Madinah baada ya Vita vya Handaki akiwa na wafuasi sabini au zaidi.
-
Dhumad Al-Azdi
Mtaalamu wa tiba kutoka Yemen, alisikia watu wakimwita Mtume mwendawazimu. Alipozungumza naye na kusikia maneno matamu ya Qur'an, alisilimu mara moja.
Kuendelea kwa Juhudi
Mtume Muhammad hakuchoka katika kazi yake ya kueneza Uislamu. Licha ya upinzani mkubwa, hakukata tamaa, akitegemea msaada wa Mwenyezi Mungu na kuwatangazia watu ujumbe wa haki. Jitihada zake ziliweka msingi wa kuenea kwa Uislamu katika Hijaz na zaidi.
